Factsheet ZZP/Deregulering Beoordeling Arbeidsrelatie (DBA)

 

Nieuws: De handhaving op de wet DBA wordt opgeschort tot 1 oktober 2021.

Dit betekent dat zzp’ers en opdrachtgevers tot die tijd en over die periode geen boete of naheffing krijgen. Het kabinet gaat in de tussenliggende periode bekijken hoe de begrippen ‘gezag’ en ‘vrije vervanging’ kunnen worden aangepast aan de moderne tijd.
Dit betekent niet dat toepassing van de modelovereenkomst voorlopig niet meer nodig is. Als zzp’er moet u nog steeds kunnen aantonen dat er geen gezagsverhouding is.
In overduidelijke gevallen kan toch een boete komen.

Vijf jaars periode om? Stel een nieuwe modelovereenkomst op en laat deze door de Belastingdienst beoordelen!

De wet DBA is in 2016 ingegaan. Dat betekent dat de periode van vijf jaar waarin de modelovereenkomst geldig is binnenkort verstreken is. Veel zzp'ers zullen dus een nieuwe modelovereenkomst moeten opstellen em zo nodig voorleggen aan de Belastingdienst.

 

Modelovereenkomst

Opdrachtgevers en zelfstandigen zonder personeel (zzp) kunnen – als zij dat willen – een modelovereenkomst gebruiken om vooraf zekerheid te hebben over de voorgenomen arbeidsrelatie en zo te weten of er geen sprake is van een dienstbetrekking. Opdrachtgevers weten dan zeker dat zij geen loonheffingen hoeven in te houden of te betalen. De wijzigingen staan in de Wet deregulering beoordeling arbeidsrelaties (DBA).
In samenwerking met belangenorganisaties stelt de Belastingdienst hiervoor een stelsel van modelovereenkomsten op en beoordeelt de Belastingdienst ingediende overeenkomsten van branches, opdrachtgevers of hun intermediairs en individuele opdrachtnemers.
De modelovereenkomsten zijn op de website van de Belastingdienst te vinden. Als opdrachtgevers en zzp’ers in de praktijk ook conform de modelovereenkomsten werken, hebben zij de gewenste zekerheid over de loonheffingen vooraf voor een periode van vijf jaar.Voor de duidelijkheid: partijen hoeven uiteraard geen gebruik te maken van een modelovereenkomst. Net als de VAR is deze niet verplicht.
De DBA herstelt de balans in verantwoordelijkheid tussen opdrachtgevers en zzp’ers en stelt de Belastingdienst in staat te handhaven. Daarnaast verlaagt het de administratieve lasten voor zzp’ers en hun opdrachtgevers.

Neem de administratieve rompslomp voor zzp’ers toe?

Het werken met modelovereenkomsten is juist eenvoudiger dan het werken met de VAR.
Een VAR moest elk jaar opnieuw worden aangevraagd en bij elke opdracht opnieuw worden opgestuurd. Veranderde het werk of de voorwaarden waaronder werd gewerkt? Dan moest er een nieuwe VAR worden aangevraagd. Wanneer wordt gewerkt met een modelovereenkomst is dit niet meer nodig. Met een modelovereenkomst kan de zzp’er direct aan de slag. De overeenkomst hoeft niet eerst aan de Belastingdienst voorgelegd te worden. De overeenkomst hoeft zelfs niet ondertekend te zijn. Zolang de opdrachtgever en zzp’er maar met elkaar afspreken, bijvoorbeeld per e-mail of in de opdrachtbevestiging, volgens welke modelovereenkomst (nummer) er gewerkt wordt.

Krijgt de zzp’er in het nieuwe systeem minder duidelijkheid en zekerheid?

Eerder omgekeerd. Veel zzp’ers dachten dat de VAR een soort werkvergunning was, maar in werkelijkheid gaf de VAR alleen aan de opdrachtgever zekerheid. De VAR hield de zzp’er in het ongewisse of hij/zij wel echt buiten dienstverband werkte. De enige zekerheid voor de zzp’er was dat hij géén recht had op sociale zekerheid. Het nieuwe systeem biedt aan zowel opdrachtgever als zzp’er helderheid en zekerheid, mits ze volgens een modelovereenkomst werken. Dat is voor de zzp’er juist een verbetering.

Wordt het nu voor veel opdrachtnemers moeilijker om als zzp’er te werken?

Nee. De grens tussen ondernemerschap en dienstverband verandert niet. Alles wat nu mag, mag straks ook. Alles wat straks niet kan, kan nu ook al niet. Het wordt met de modelovereenkomsten wel veel duidelijker wat wel en niet kan.

Is het veiliger om tussenpersonen in te schakelen?

Nee, de modelovereenkomsten geven aan opdrachtgevers en opdrachtnemers direct duidelijkheid. Werken via een tussenpersoon geeft niet meer zekerheid.

Moet ik voor elke klus en voor allerlei verschillende klussen opnieuw een overeenkomst opstellen?

Nee. De modelovereenkomsten staan op de website. De algemene modelovereenkomsten zijn geschikt voor alle type opdrachten, ongeacht de branche of het beroep. Als u afspreekt volgens een bepaalde modelovereenkomst te werken, heeft u zekerheid. Welke overeenkomst u neemt, kiezen opdrachtgever en opdrachtnemer zelf.

Holt de DBA de positie en sociale zekerheid van zzp’ers uit?

Integendeel. De positie van zzp’ers wordt verstrekt omdat ook zij bij de DBA zekerheid vooraf hebben. Daarnaast kan de zzp’er, als achteraf blijkt dat er toch sprake was van een dienstverband (schijnzelfstandigheid), met de DBA wél aanspraak maken op werknemersverzekeringen als bijvoorbeeld een WW uitkering. Onder de VAR wist de zzp’er zeker dat hij géén recht had op sociale zekerheid. Daarnaast ligt aansprakelijkheid met de DBA juist niet meer alleen bij de zzp’er, maar zijn beide partijen verantwoordelijk voor de eigen afdrachten. Onder VAR was alleen de zzp’er aansprakelijk.

Legaliseert de DBA schijnzelfstandigheid?

Met de VAR kan de Belastingdienst niet handhaven op schijnzelfstandigheid. Als het bestaat, kan het niet worden aangepakt. In het nieuwe systeem kan de Belastingdienst wel handhaven. Dan wordt schijnzelfstandigheid niet gelegaliseerd, maar juist aangepakt.

Wat moet een zzp’er nu concreet doen?

Als overduidelijk is dat ze ondernemer zijn helemaal niets. Het werken met modelovereenkomsten is niet verplicht en is alleen bedoeld voor situaties waarin er twijfel bestaat over de aard van de arbeidsrelatie. Zekerheid vooraf? Klik dan hier voor een modelovereenkomst.

Wat betekent de wet voor zelfstandigen en bedrijven?

Met de wet DBA is er nu steeds meer helderheid ontstaan over de voorwaarden waaronder een zelfstandige kan werken. Als er volgens een door de Belastingdienst opgestelde of beoordeelde modelovereenkomst wordt gewerkt, dan hoeft een opdrachtgever geen loonheffingen in te houden en te betalen. Een zelfstandige is dan niet verzekerd voor de werknemersverzekeringen (WW, ZW en WIA). Hij krijgt dus geen uitkering als hij werkloos, ziek of arbeidsongeschikt wordt. Het werken volgens een modelovereenkomst zegt alleen iets over de loonheffingen en niet over het ondernemerschap van een zelfstandige. Opdrachtgevers en zelfstandigen kunnen gebruikmaken van algemene overeenkomsten en overeenkomsten voor branches en beroepsgroepen:

Algemene modelovereenkomsten
Deze overeenkomsten zijn bedoeld voor iedereen die volgens de voorwaarden van de algemene overeenkomst werkt. Het soort werk of branche is dan niet van belang.

Voorbeeldovereenkomsten voor branches en beroepsgroepen
Deze overeenkomsten zijn bedoeld voor iedereen die werkt volgens de voorwaarden van een branche of beroepsgroep. Er zijn overeenkomsten voor bijvoorbeeld ICT, bouw, vervoer en medische beroepen.

Opdrachtgevers en opdrachtnemers kunnen altijd kiezen tussen een overeenkomst die door de Belastingdienst is opgesteld of beoordeeld en een eigen overeenkomst die niet aan de Belastingdienst is voorgelegd. Zij zijn namelijk niet verplicht om een overeenkomst voor te leggen. Legt een opdrachtgever de overeenkomst niet voor, dan moet hij zelf bepalen of hij wel of geen loonheffingen moet betalen. Als een opdrachtgever en opdrachtnemer geen gepubliceerde overeenkomst kunnen of willen gebruiken, dan kan een opdrachtgever een eigen overeenkomst aan de Belastingdienst voorleggen. Ook opdrachtnemers kunnen een overeenkomst bij de Belastingdienst voorleggen.

Hoe zit het met de verdeling van verantwoordelijkheden tussen zzp’ers en bedrijven als er toch sprake blijkt van een dienstbetrekking?

Als de Belastingdienst bij een opdrachtgever vaststelt dat een arbeidsrelatie een dienstbetrekking is, dan heeft dat fiscale gevolgen. In die situatie is het mogelijk dat de Belastingdienst naheffingsaanslagen loonheffingen oplegt bij de opdrachtgever. De opgelegde loonbelasting en premie voor volksverzekeringen kan de opdrachtgever/werkgever in beginsel op de opdrachtnemer/ werknemer verhalen.
De Belastingdienst kan deze loonbelasting en premie voor volksverzekeringen bij de opdrachtnemer/werknemer als voorheffing verrekenen bij zijn aangifte inkomstenbelasting. De opdrachtnemer/werknemer is in deze situatie doorgaans ook verzekerd voor werknemersverzekeringen. De werknemersverzekeringen en de inkomensafhankelijke bijdrage Zorgverzekeringswet (Zvw) kan de opdrachtgever niet verhalen op de opdrachtnemer/werknemer. Als blijkt dat er toch sprake is van een dienstbetrekking, dan kan de opdrachtnemer zijn positie als fiscaal ondernemer verliezen. Dit betekent dat hij dan geen recht meer heeft op ondernemersfaciliteiten zoals de zelfstandigenaftrek en de oudedagsreserve.

 

Naar homepage Van Welie Accountants

Bespaar op uw accountantskosten

 

Beoordeling door klanten: 8.6/10 - 63 beoordelingen